جندی شاپور

جندی‌شاپور شهری باستانی در شمال شرقی شهر شوشتر و در نزدیکی شهر دزفول است که در دوره ساسانیان به فرمان شاپور اول بنیان نهاده شد. این شهر یکی از مهم‌ترین مراکز علمی، فرهنگی و پزشکی جهان باستان به شمار می‌رفت و دانشگاه و بیمارستان آن شهرت فراوانی داشت. جندی‌شاپور در مسیر ارتباطی میان مناطق مختلف ایران و بین‌النهرین قرار داشت و به همین دلیل نقش مهمی در تبادل دانش، فرهنگ و بازرگانی ایفا می‌کرد. پزشکان، دانشمندان و اندیشمندانی از سرزمین‌های گوناگون در این شهر گرد هم می‌آمدند و به آموزش و پژوهش می‌پرداختند. در محدوده شهر باستانی جندی‌شاپور، زمین عمدتاً هموار و از رسوبات حاصلخیز رودخانه‌های منطقه تشکیل شده است. پوشش گیاهی اطراف آن شامل کشتزارهای گندم، جو و نخلستان‌هایی است که به‌وسیله شبکه‌ای از نهرها و کانال‌های آبیاری تغذیه می‌شوند. در برخی نقاط، بقایای دیوارها، تپه‌های باستانی و آثار معماری مدفون در زیر خاک مشاهده می‌شود که نشان‌دهنده وسعت و اهمیت این شهر در گذشته است. در پیرامون جندی‌شاپور، نهرها و آبراهه‌های متعددی جریان داشته که آب مورد نیاز ساکنان و زمین‌های کشاورزی را تأمین می‌کرده‌اند. همچنین وجود خاک نرم و رسوبی در بخش‌هایی از منطقه موجب شده است که زمین پس از بارندگی حالت گل‌آلود پیدا کند و تردد در برخی نقاط با دشواری همراه باشد. راه‌های ارتباطی شهر در گذشته از میان دشت‌های وسیع عبور می‌کرده و آن را به مراکز مهم سیاسی و اقتصادی آن دوران متصل می‌ساخته است. گذشته از اهمیت علمی و فرهنگی، جندی‌شاپور از نظر اقتصادی نیز جایگاه ویژه‌ای داشت. زمین‌های حاصلخیز اطراف شهر و دسترسی به منابع آب کافی، رونق کشاورزی و دامداری را در منطقه فراهم کرده بود. امروزه بقایای این شهر باستانی به‌صورت تپه‌ها و آثار پراکنده تاریخی باقی مانده و همچنان یکی از ارزشمندترین یادگارهای تمدن ساسانی و تاریخ علم و پزشکی ایران به شمار می‌رود.